Sözlük

Randomize kontrollü çalışma (RCT)

Randomize kontrollü çalışma (RCT), katılımcıların rastgele gruplara ayrılıp bir müdahalenin plasebo ya da başka uygulamayla karşılaştırıldığı çalışma türüdür.

Yazan Metehan Yılmaz
Bu rehberde

Randomize kontrollü çalışma (RCT), katılımcıların rastgele gruplara ayrıldığı ve bir müdahalenin (ilaç, takviye, uygulama) plasebo, standart tedavi ya da başka bir uygulamayla karşılaştırıldığı çalışma türüdür. Randomizasyonun amacı, grupların başlangıçta olabildiğince benzer olmasını sağlamaktır.

Neden önemli sayılır?

Oxford CEBM 2011 tablosunda bir müdahalenin yardımcı olup olmadığı sorusunda randomize çalışmaların sistematik derlemesi en üst düzeydedir [3] (sitedeki harflerle ilişkisi: Kanıt seviyeleri). Cochrane Handbook, randomizasyonun geçerli olması için tahsis dizisinin gizli tutulmasının gerekli olduğunu belirtir: çalışma personeli ve katılımcılar, atama yapılana kadar diziyi bilmemelidir. [2] RCT’lerin raporlanması için CONSORT 2010 bildirisi kullanılır; bildiri, randomize çalışmaların raporlanmasını iyileştirmek için dünya çapında kullanılan bir kılavuzdur. [1]

Sınırları

Bir RCT’nin sonucu, yalnızca incelenen kişi grubu, süre ve ölçülen sonuç için geçerlidir. Çalışma küçük, kısa ya da bir laboratuvar göstergesine dayanıyorsa güçlü bir kanıt sayılmaz (Vekil sonlanım). Yanlılık riski de çalışmadan çalışmaya değişir; Cochrane’in RoB 2 aracı bunu randomizasyon süreci, amaçlanan müdahaleden sapmalar, eksik veri, sonucun ölçümü ve sonucun seçimi alanlarında değerlendirir. [2]

Sitedeki derecelendirmede tek bir RCT en fazla C alır; A için, yerleşik fizyolojik bilgi dışında, tutarlı birden çok çalışma ya da meta-analiz gerekir. Plasebonun ne olduğu için: Plasebo; çalışmanın nasıl okunacağı için: Bir araştırma nasıl okunur?.

Kaynaklar

  1. Schulz KF ve ark. — CONSORT 2010 statement: updated guidelines for reporting parallel group randomised trials (BMJ) (2010)
  2. Higgins JP ve ark. — Cochrane Handbook for Systematic Reviews of Interventions, Bölüm 8: Assessing risk of bias in a randomized trial (sürüm 6.5) (2024)
  3. OCEBM Levels of Evidence Working Group (Howick J ve ark.) — The Oxford 2011 Levels of Evidence (Oxford Centre for Evidence-Based Medicine) (2011)

Son güncelleme

Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tavsiye değildir. Doz, ürün veya satıcı önermez. Sağlığınızla ilgili bir karar vermeden önce hekiminize danışın.