TB-500 Fragment (17-23)

“17-23 fragmanı” tam olarak neyi anlatır?

Timozin beta-4, ilk olarak buzağı timüsünden ayrıştırılan, sonradan pek çok hücre tipinde bulunduğu ve kan, tükürük, gözyaşı ve yara sıvısına salındığı gösterilen 43 amino asitlik bir proteindir; hücre iskeletinin yapı taşı olan aktini bağlar. ^[1] FDA’nın madde kayıt sisteminde tam proteinin tercih edilen adı timbetasindir ve kayıtta proteinin tam dizisi yer alır: N-ucu asetilli serinle başlayan 43 amino asidin 17–23. sıraları lösin-lizin-lizin-treonin-glutamat-treonin-glutamin (LKKTETQ) dizisine karşılık gelir. ^[2]

“Fragment (17-23)” adı bu yedi amino asidi anlatır. FDA’ya göre TB-500 serbest bazı, bu diziye N-ucundan bir asetil grubu eklenmiş hâlidir (Ac-LKKTETQ); TB-500 asetat ise aynı maddenin asetat tuzudur ve FDA ikisini ayrı hammaddeler olarak değerlendirir. ^[1] Dizinin ilk altı amino asidi (LKKTET), timozin beta-4’ün aktin bağlayan bölgesi olarak bilinir; LKKTETQ’nun da aktini bağlayarak tam proteinin aktin tamponlama işlevini görebileceği yalnızca bir hipotezdir. ^[1] FDA’nın tanımladığı ve bir dopingle mücadele laboratuvarının “TB-500” adlı üründe saptadığı madde, yedi amino asitlik asetilli LKKTETQ’dur; altı amino asitlik LKKTET ise bu dizinin aktin bağlayan çekirdeğidir. ^[3]

Tam proteinin “aktif bölgeleri”

Timozin beta-4 üzerine uzun süredir çalışan araştırmacıların 2010 derlemesi, proteinin farklı kısa dizilerine farklı işlevler atfeder: N-ucundaki dört amino asitlik Ac-SDKP iltihabı ve fibrozu baskılar; Ac-SDKP’yi de içeren 15 amino asitlik N-ucu bölgesi hücrenin hayatta kalmasını destekler; merkezdeki LKKTETQ bölgesi ise damar oluşumu, yara iyileşmesi ve hücre göçüyle ilişkilendirilir. ^[5] Bu işlevlerin çoğu tam protein ya da asetilsiz diziler üzerinde gösterilmiştir. FDA, asetilasyonun bir peptidin yükünü, suyu iten özelliğini, boyutunu ve bağlanma özelliklerini geri dönüşsüz biçimde değiştirebileceğini, bu nedenle asetilsiz LKKTETQ ile elde edilen bulguların asetilli TB-500’e doğrudan aktarılamayacağını vurgular. ^[1]

Satılan ürünlerde gerçekte ne var?

FDA’nın literatür taramasına göre TB-500 ilk kez 2003’te timozin beta-4’ten sentezlenmiş görünmektedir. Belçika’daki bir dopingle mücadele laboratuvarı 2012’de “TB-500” adlı ürünü analiz ederek içinde timozin beta-4’ün N-ucu asetilli 17–23 parçasını (Ac-LKKTETQ) saptamış, maddeyi sentezleyip kanda ve idrarda saptama yöntemi önermiştir. ^[3] FDA’ya göre TB-500’ün veteriner preparatı 2011’de at ve tazı yarışlarında performans artırıcı olarak pazarlanmıştır. ^[1]

Bugünkü satış kanallarında ad karmaşası belirgindir:

• Aynı ad, farklı maddeler: FDA, TB-500 ortak adı altında birden çok tuzun ve farklı etkin maddeleri içeren türevlerin satıldığını, bunun hekimin istediğinden farklı bir maddenin kullanılması riskini doğurduğunu yazar. Bazı tedarikçi sitelerinde serbest baz için verilen CAS numarası asetat tuzu için kullanılmaktadır. ^[1]
• Tam protein mi, parça mı: FDA, internette TB-500’ün sıklıkla “timozin beta-4’ün sentetik versiyonu” olarak tanıtıldığını ve iki adın birbirinin yerine kullanıldığını, ancak aynı madde olmadıklarını belirtir. ^[1] Kanada’nın sağlık otoritesi Health Canada’nın Nisan 2025’te bir sağlık merkezinden ele geçirdiği ruhsatsız enjeksiyonluk peptitler listesinde hem “Timozin-β4’ün 17-23 fragmanı” hem de “Timozin-β4 (TB4 ya da TB-500)” etiketli ürünler ayrı ayrı yer alır. ^[4]
• Kalite belgeleri eksik: FDA’nın incelediği, kamuya açık analiz sertifikası yalnızca görünüm, kimlik ve saflık içeriyordu; miktar, safsızlıklar, bakteri endotoksini ve kümelenme test edilmemişti. TB-500 asetat için başvuruya eklenen sertifikada da kimlik, miktar, kümelenme ve endotoksin sonuçları yoktu. ^[1]

Bu nedenle “TB-500”, “TB-500 fragment” ya da “TB4” etiketli bir şişede hangi maddenin, hangi miktarda ve hangi saflıkta bulunduğu etiketten anlaşılamaz.

Fragment için hangi kanıt var?

FDA’nın sonucu açıktır: asetilli fragmanın canlı hayvanda yara iyileşmesini desteklediğini gösteren klinik öncesi çalışma yoktur ve güvenlik değerlendirmesine yarayacak akut, tekrarlı doz, genetik hasar, üreme ve kanserojenlik çalışmalarının hiçbiri yapılmamıştır. ^[1] 2024 hücre çalışmasının yazarları, literatürde TB-500’e atfedilen yara iyileştirici etkinin ana maddeden değil Ac-LKKTE yıkım ürününden kaynaklanıyor olabileceğini öne sürer. ^[6]

Tam timozin beta-4 insan çalışmaları ne buldu?

İnsanda çalışılmış olan madde fragment değil, tam uzunluktaki timozin beta-4’tür ve en ileri program RGN-259 kod adlı göz damlasıdır. Bu sonuçlar enjeksiyonla kullanılan fragmana aktarılamaz.

• Nörotrofik keratopati, faz 3 (SEER-1): Kalıcı kornea yüzey hasarı olan 18 hastada 4 haftanın sonunda tam iyileşme RGN-259 grubundaki 10 kişinin 6’sında, plasebo grubundaki 8 kişinin 1’inde görüldü (p=0,0656; anlamlı değil). Bazı ikincil ölçümlerde ve rahatsızlık belirtilerinde iyileşme bildirildi, anlamlı yan etki görülmedi. Yazarlardan ikisi ilacı geliştiren şirketin, biri ana şirketin çalışanıdır; çalışmayı şirket çalışanları ile ilk yazar tasarlamıştır. ^[7]
• Kuru göz, faz 3 (ARISE-3): ClinicalTrials.gov sonuç kaydına göre 700 kişilik çalışmada 15. gündeki alt kornea boyanması değişimi ilaç grubunda −0,41 (351 kişi), plasebo grubunda −0,46 (348 kişi); göz rahatsızlığı değişimi her iki grupta −0,4 puandı. Kayıtta istatistiksel analiz yer almaz. ^[8]
• Nörotrofik keratopati, ikinci faz 3 (SEER-2): ClinicalTrials.gov kaydına göre 70 hastalık hedefle Nisan 2023’te başlayan çalışma, son güncellemede (23.12.2025) hasta alımı sürüyor olarak görünür; tahmini birincil tamamlanma tarihi Nisan 2026’dır ve sonuç yayımlanmamıştır. ^[9]

Timozin beta-4’ün en ileri insan programında bile birincil sonuçlarda tutarlı bir yarar gösterilememiştir. FDA’ya göre AB’de EMA tarafından izin verilmiş bir TB-500 ürünü yoktur; Kanada, Avustralya, Birleşik Krallık ve çeşitli AB ülkelerinde de onaylı TB-500 ürünü bulunmamaktadır. ^[1]

Fragment insanlarda denendi mi?

Hayır. FDA, TB-500’ün (serbest baz ya da asetat) insanlara uygulandığı hiçbir makale, klinik çalışma ya da insan maruziyeti verisi bulamadığını; bu nedenle insanlardaki olası güvenlik risklerinin bilinmediğini belirtir. Kurumun yan etki veri tabanı FAERS’te Mart 2025’e kadar TB-500 için bildirim çıkmamış, gıda ve takviye şikâyet sisteminde ise “TB-500 ve BPC-157 karışımı” ile ilgili, güvenlik değerlendirmesi içermeyen iki kayıt bulunmuştur. ^[1]

İnternette maddeye doku onarımı, tendon ve kas iyileşmesi, kas büyümesi, dayanıklılık, kalp sağlığı ve saç çıkması gibi çok sayıda kullanım atfedilir; FDA bunları satış ve klinik sitelerinden tek tek derlemiş, hiçbiri için TB-500’ün insanlara uygulandığı bir çalışma bulamamıştır. ^[1]

TB-500 fragmanının riskleri nelerdir?

• Bağışıklık yanıtı: FDA’ya göre enjeksiyonla verilen peptitler bağışıklık yanıtı oluşturabilir; sonuçlar belirti vermeyen antikorlardan hayatı tehdit eden reaksiyonlara kadar uzanabilir ve önceden kestirilemez. Kümelenme ve peptitle ilişkili safsızlıklar bu riski artırabilir; TB-500 için bunu inceleyen çalışma yoktur. ^[1]
• Bilinmeyen toksisite: Klinik öncesi toksisite verisi hiç yoktur. ^[1]
• Ruhsatsız enjeksiyonluk ürünler: Health Canada’ya göre bu tür ürünler enfeksiyon, alerjik reaksiyon ve ilaç etkileşimlerine yol açabilir, etikette yazmayan bileşen ya da kirleticiler içerebilir ve güvenli koşullarda üretilmemiş ya da saklanmamış olabilir. ^[4]
• Karışım ürünler: FDA kayıtlarındaki iki şikâyet BPC-157 ile karışık ürünlere aittir; bir yan etki geliştiğinde hangi maddeye bağlı olduğu ayırt edilemez. ^[1]

Genel peptit riskleri için: Peptit yan etkileri

TB-500 fragmanı sporda yasak mı?

WADA’nın 2026 Yasaklılar Listesi, S2.3 “büyüme faktörleri ve büyüme faktörü düzenleyicileri” başlığında “timozin-β4 ve türevleri, örneğin TB-500”ü adıyla sayar; S2 sınıfındaki maddeler yarışma içinde ve dışında her zaman yasaktır. ^[11] Liste TB-500’ü timozin-β4 türevlerine örnek olarak adıyla verir. Belçika’daki bir dopingle mücadele laboratuvarı, maddeyi kanda ve idrarda saptamak için bir analiz yöntemi önermiştir. ^[3]

ABD’de durum nedir?

FDA’nın 22.04.2026 tarihli sayfasında “timozin beta-4 parçası (LKKTETQ), TB-500 olarak da bilinir” satırı, daha önce kategori 2’de (önemli güvenlik riski taşıyabilecek hammaddeler) bulunup aday gösterenlerce geri çekilen maddeler tablosunda yer alır. FDA’nın bu satırdaki gerekçesi, bazı uygulama yollarında kümelenme ve peptit safsızlıkları nedeniyle bağışıklık yanıtı riski ve madde içeren ürünlerde hiçbir insan maruziyeti verisinin bulunmamasıdır. ^[10] FDA uzmanları Temmuz 2026 danışma komitesi için hazırladıkları raporda TB-500 serbest bazının ve asetatının, eczanelerin ilaç hazırlamada kullanabileceği maddeler listesine eklenmemesini önerdi. ^[1] Komite (PCAC) 23 Temmuz 2026’da, uzmanların önerisinin aksine, TB-500’ün serbest baz ve asetat formlarının listeye eklenmesi yönünde tavsiye verdi; toplantıyı özetleyen bir hukuk bürosuna göre oylama 8 evet, 6 hayır, 1 çekimserle sonuçlandı ve tavsiyenin hayata geçmesi için FDA’nın kamuya açık görüş alınan bir kural koyma süreci yürütmesi gerekir. ^[15] Komite tavsiyeleri bağlayıcı değildir ve bir ilaç onayı anlamına gelmez; ayrıntılar TB-500 rehberindedir.

Ayrıntılı rehberTB-500: kanıt, riskler ve yasal durum→

Türkiye’de TB-500 fragmanının durumu nedir?

Türkiye’de durum

Ruhsat

TİTCK’nın 16.10.2026 tarihli Ruhsatlı Beşeri Tıbbi Ürünler Listesi’nde TB-500, timozin beta-4, timbetasin ya da parçalarını içeren ürün yok ^[12]

Kanun

1262 sayılı İspençiyari ve Tıbbi Müstahzarlar Kanunu; 6197 sayılı Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Kanun ^{[13] [14]}

Spor

WADA S2.3: her zaman yasak ^[11]

1262 sayılı Kanun’un 3. maddesi müstahzarların ticarete çıkarılmasını ve yurt dışında üretilenlerin ithalini Bakanlık iznine bağlar. 19. madde ruhsatsız müstahzar üretenler ile bunları bilerek satan, satışa arz eden veya sattıranlar için bir yıldan beş yıla kadar hapis öngörür, yurt dışında üretilmiş müstahzarın ruhsatsız olarak ticari amaçla ithalini kaçakçılık sayar; müstahzar olmadığı hâlde teşhis ya da tedavi beyanıyla yapılan satış ve tanıtım internetten yapılırsa 18. maddedeki erişim engeli hükmünün uygulanacağını da düzenler. Ek 7. madde, ruhsatsız müstahzarların tetkik, tecrübe ya da şahsi tedavide kullanılmak üzere ve Bakanlıkça kabul edilecek miktarı aşmamak koşuluyla ithaline Bakanlıkça izin verilebileceğini düzenler. ^[13] 6197 sayılı Kanun’un 24. maddesine göre ilaçların internet veya başka herhangi bir elektronik ortamda satışı yapılamaz. ^[14] “Araştırma amaçlıdır” etiketli ürünlerin bu hükümler karşısındaki durumu somut olayda idare ve yargı tarafından değerlendirilir; bu sayfa hukuki görüş değildir.

Genel çerçeve için: Peptitler yasal mı? ve Araştırma peptiti ne demek?

Kanıt tablosu: iddia, topluluk ve sınırlar

Bu rehberin sınırları

Bu sayfa TB-500 fragmanı (17-23) ve tam timozin beta-4 hakkında yayımlanmış kanıtı ve resmî belgeleri özetler. Doz, hazırlama, uygulama, kür ya da ürün kaynağı içermez; hayvan ve hücre çalışmalarındaki koşullar insana aktarılmaz. Fragment insanlarda hiç çalışılmadığı için güvenli bir kullanım biçimi tanımlanmamıştır. Düzenleyici durum hızla değişmektedir; bu sayfadaki bilgiler Ekim 2026 itibarıyla geçerlidir.