Sözlük

Yarı ömür

Yarı ömür (t½), bir maddenin kandaki derişiminin yarıya inmesi için geçen süredir; doz aralığını açıklar, etkinin büyüklüğünü göstermez.

Yazan Metehan Yılmaz
Bu rehberde

Yarı ömür (t½), bir maddenin kandaki derişiminin yarıya inmesi için geçen süredir. Her yarı ömürde kalan miktar yeniden yarıya iner: 5 yarı ömür sonra başlangıç miktarının yaklaşık %3’ü (0,5 üzeri 5) kalır. Aynı kavram KÜB’lerde “eliminasyon yarı ömrü” ya da “yarılanma ömrü” diye geçer ve ruhsatlı ilaçlarda “Farmakokinetik özellikler” bölümünde yazılır (KÜB).

Örnekler

Ruhsatlı bir semaglutid ürününün Kısa Ürün Bilgisi (KÜB), yaklaşık 1 haftalık eliminasyon yarılanma ömrünü verir ve son dozdan yaklaşık 5 hafta boyunca dolaşımda semaglutid bulunacağını belirtir. [1] D vitamininde serum 25(OH)D’nin yarı ömrü 2–3 hafta, aktif biçim 1,25(OH)₂D’nin yarı ömrü ise yaklaşık 5–8 saattir. [2]

Neyi göstermez?

Yarı ömür bir maddenin ne kadar süre kalacağını anlatır; etkinin büyüklüğünü ya da güvenliğini anlatmaz. Her madde ve her biçimi için ayrı ölçülür. Doz kaçırma, gebelik öncesi bırakma süresi gibi kurallar ürüne özgüdür ve ilgili KÜB’de yazılıdır.

Kısa bir giriş için Yarı ömür ne demek? (temel bilgi), kararlı durum, doz kaçırma ve karşılaştırmalı örnekler için tam rehber: Yarı ömür ne demek? İlaç ve peptitlerde t½ rehberi.

Kaynaklar

  1. TİTCK — semaglutid içeren kullanıma hazır kalem, Kısa Ürün Bilgisi (KÜB; belge tarihi 13.01.2026) (2026)
  2. Giustina A ve ark. — Consensus Statement on Vitamin D Status Assessment and Supplementation: Whys, Whens, and Hows (Endocr Rev) (2024)

Son güncelleme

Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tavsiye değildir. Doz, ürün veya satıcı önermez. Sağlığınızla ilgili bir karar vermeden önce hekiminize danışın.