Sözlük

İnkretin

İnkretinler, besin alımından sonra bağırsaktan salgılanıp insülin salgısını artıran hormonlardır (GIP ve GLP-1); inkretin etkisi tip 2 diyabette azalmıştır.

Yazan Metehan Yılmaz
Bu rehberde

İnkretinler, besin alımından sonra bağırsaktan salgılanan ve yüksek kan şekeriyle birlikte insülin salgısını uyaran peptit hormonlardır. Bilinen iki inkretin hormonu vardır: üst bağırsaktaki K hücrelerinden salgılanan GIP (glukoza bağımlı insülinotropik polipeptit) ve alt bağırsaktaki L hücrelerinden salgılanan GLP-1 (glukagon benzeri peptit-1). [1]

İnkretin etkisi

İki hormon birlikte “inkretin etkisi”nden sorumludur: aynı miktarda glukoz ağızdan verildiğinde, damar yoluyla verilene göre insülin yanıtı iki ila üç kat daha yüksektir. [1] Nauck ve Meier’in derlemesine göre tip 2 diyabetli kişilerde bu etki azalmış ya da kaybolmuştur. Derleme bunu iki nedene bağlar: GIP’in diyabetik pankreas üzerindeki etkinliğinin belirgin biçimde düşmesi ve GLP-1’in sağlıklı kişilerde bile inkretin etkisine katkısının fizyolojik olarak çok küçük olması. [1]

GLP-1 ile ilişkisi

GLP-1, inkretinlerden biridir; bağırsaktaki L hücrelerinde üretilir ve öğünle birlikte salgılanır. [2] “GLP-1 agonisti” ilaçlar bu hormonun reseptörünü hedef alır; ilaçların kullanım koşulları ve güvenlik bilgisi ruhsatlı ürünlerin ürün bilgisinde yer alır (KÜB).

Sınırı

İnkretin etkisi bir fizyoloji bilgisidir; belirli bir gıdanın ya da takviyenin kendi inkretinlerini artırıp kilo ya da kan şekeri üzerinde sağlık yararı sağladığı bu bilgiden çıkmaz, ayrıca insanda ölçülmesi gerekir. Hormonların işlevi ve ilaç sınıfı için GLP-1 nedir? ve GLP-1 maddesi okunabilir.

Kaynaklar

  1. Nauck MA, Meier JJ — Incretin hormones: Their role in health and disease (Diabetes Obes Metab) (2018)
  2. Holst JJ — The physiology of glucagon-like peptide 1 (Physiol Rev) (2007)

Son güncelleme

Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tavsiye değildir. Doz, ürün veya satıcı önermez. Sağlığınızla ilgili bir karar vermeden önce hekiminize danışın.